IT 3529

Persoonsgegevens schrijvers valse reviews worden gedeeld met benadeelde

Vzr. Rechtbank Amsterdam 29 april 2021, IEF 19987, IT 3529; ECLI:NL:RBAMS:2021:2131 (Interreal tegen Trustpilot) Interreal heeft twee dochterondernemingen: Esteon en Scanler. Over beide zijn valse reviews op Trustpilot verschenen. Trustpilot schendt volgens Interreal haar zorgplicht, omdat zij te weinig maatregelen neemt tegen geplaatste valse reviews. Hiermee worden volgens Interreal klanten misleid. Interreal vordert van Trustpilot de NAW-gegevens van de schrijvers van deze valse reviews. De vorderingen van Interreal worden deels toegewezen voor zover de voorzieningenrechter aannemelijk acht dat bepaalde reviews inderdaad vals zijn. In de gevallen waarvoor geen concrete aanwijzingen zijn, wordt Trustpilot niet veroordeeld in het overleveren van de NAW-gegevens van de betreffende personen. 

4.12. Wat betreft de overige reviewers (over Esteon) geldt het volgende. Onweersproken is dat Esteon eerder, op andere websites, is geconfronteerd met valse reviews. Van de drie over Scanler geplaatste reviews staat voldoende vast dat zij onrechtmatig zijn (zie hiervoor). Reeds om deze redenen kan niet kan worden uitgesloten dat Interreal het slachtoffer is van een patroon van valse reviews. Het gaat bovendien ook hier om reviews waarvan een groot aantal op verzoek van Interreal zijn verwijderd door Trustpilot, waaruit kan worden afgeleid dat Trustpilot (kennelijk) eveneens van mening is dat er met die reviews iets niet in de haak is. Interreal heeft in haar dagvaarding een aantal aanwijzingen opgesomd waarom volgens haar duidelijk is dat deze reviews niet echt zijn (zie ook r.o. 3.3). Volgens Trustpilot is dit niet voldoende, maar de voorzieningenrechter acht deze aanwijzingen wel degelijk relevant en ook is niet duidelijk wat Interreal dan wel – of nog meer – had moeten of kunnen aanvoeren. Een belangrijke aanwijzing dat niet alle reviews echt zijn is voorts nog te vinden in de review van ’ [reviewer 9] ’ die is geplaatst na het uitbrengen van de dagvaarding. [reviewer 9] is (onweersproken) de Instagramnaam van de echtgenote van [naam 1] , de ceo van Esteon. Van die review, met suggestieve tekst, is duidelijk dat die vals is. Geoordeeld wordt dan ook dat Trustpilot ook onrechtmatig handelt door de NAW-gegevens van de overige reviewers niet aan Interreal te verstrekken. Vordering II is dan ook ten aanzien van alle ‘verdachte’ reviewers toewijsbaar. Ook hier geldt, om dezelfde redenen als onder 4.11 overwogen, dat aan de voorwaarden van het Lycos/Pessers-arrest is voldaan. Weliswaar is het toegestaan op het internet anoniem te klagen, maar dit mag geen vrijbrief vormen voor anonieme valse beschuldigingen. Wat Interreal heeft kunnen doen (een reactie vragen van de reviewer en/of een commentaar plaatsen onder de review) heeft zij gedaan.

4.13. Bij de toewijzing van vordering II wordt een uitzondering gemaakt voor de reviewers [reviewer 4] , [reviewer 3] en [reviewer 5] . Ten aanzien van deze drie reviewers bestaan geen (of te weinig concrete) aanwijzingen dat zij geen echte reviews hebben geschreven (zie hiervoor). Dit is weer anders voor [reviewer 1] , die zijn review vanuit Palestina heeft geplaatst op dezelfde dag en op min of meer hetzelfde tijdstip waarop de reeds verwijderde reviews van ‘ [reviewer 8] ’ en ‘ [reviewer 2] ’ (vanuit België) zijn geplaatst. Ook hebben [reviewer 1] , [reviewer 8] en [reviewer 2] op min of meer hetzelfde tijdstip (in de vroege ochtend, rond 4.00 uur) gereageerd op een verzoek van Interreal. Ten aanzien van [reviewer 1] (die zijn accountnaam overigens later heeft gewijzigd in ‘ [gewijzigde naam reviewer 1] ’) geldt dan ook dat er genoeg aanwijzingen zijn om Trustpilot te veroordelen tot afgifte van de identificerende gegevens.